Τεῦχος 181
Μάϊος - Ἰούνιος 2008
Η ΕΙΣΗΓΗΣΙΣ ΕΠΙ ΤΟΥ Γ΄ ΘΕΜΑΤΟΣ
ΤΟΥ ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΥ ΔΙΑΛΟΓΟΥ:
Η ΔΙΑΣΠΑΣΙΣ ΤΩΝ Γ.Ο.Χ.
ΚΑΤΑ ΤΟ 1937

Τοῦ Θεολόγου ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ ΧΡ. ΓΚΟΥΤΖΙΔΗ


ΜΕΡΟΣ Ι΄

 

ΤΙ ΠΡΟΚΥΠΤΕΙ ΕΚ ΤΩΝ ΑΝΩΤΕΡΩ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ

ΤΗΣ ΝΕΟΗΜΕΡΟΛΟΓΙΤΙΚΗΣ ΙΕΡΑΡΧΙΑΣ

 Ἐκ τῶν ἀνωτέρω ἐπισήμων στοιχείων, σαφέστατα προκύπτει ὅτι:

 α) Ὁ Δημητριάδος καί ὁ πρ. Φλωρίνης διαλέγονται μετά τῶν Καινοτόμων καί παραπέμπουν τελικῶς τό παλαιοημερολογιτικόν νά ἀντιμετωπισθῆ ὑπό τῆς θεωρουμένης ὡς ἐπικειμένης νά συγκληθῆ Πανορθοδόξου Συνόδου. Οὕτω ἑ­δραιώνεται ὑπ' αὐτῶν ἡ περί «δυνάμει» θεωρία ἐνῶ ἡ Ὁμολογία Ἐκκλησιολογία τοῦ 1935, πνίγεται καί ἀποσιωπᾶται.

 β) Ὁ ὅρος-πρότασις τοῦ πρ. Φλωρίνης Χρυσοστόμου (Δεκέμβριος τοῦ 1936), πρός τούς ἐκπροσώπους τοῦ Χρ. Παπαδοπούλου (Κασσάνδρειας καί Μαρωνείας) νά ἐκλείψη τό Νεοημερολογιακόν σχίσμα διά τῆς ἐπιστροφῆς τῶν καινοτόμων εἰς τό παλαιόν, ἀπερρίφθη.

 γ) Πρέπει νά ἐκλείψη ἡ Κοινότης, ἡ ὁποία ὁμολογεῖ καί διακηρύσσει τήν Ἐκκλησιολογίαν-Ὁμολογίαν τῆς Γνησίας Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας καί συντονίζει διοικητικῶς καί ὀργανωτικῶς τάς ὑπέρ 800 ἐνορίας ἐν Ἑλλάδι.

 δ) Κατά τούς Καινοτόμους, οἱ Δημητριάδος Γερμανός καί πρ. Φλωρίνης Χρυ­σόστομος εἶναι διαλακτικοί καί μάλσιτα ἐργάζονται ὑπέρ τοῦ Νεοημερολο­γι­τισμοῦ, διότι πολεμοῦν τούς Κυκλάδων Γερμανόν καί Βρεσθένης Ματθαῖον, οἱ ὁποῖοι εἶναι «ἀδιάλλακτοι» καί «ὑβρίζουν» τήν Ἐκκλησίαν των (τόν Νεοημερο­λογιτισμόν-Οἰκουμενισμόν), μέ τήν Ἐκκλησιολογίαν Ὁμολογίαν.

 ε) Ὁ Κυκλάδων Γερμανός καί ὁ Βρεσθένης Ματθαῖος καί οἱ ἀκολουθοῦντες αὐτούς ἁγιορῖται νά διωχθοῦν ὡς «ἐκμεταλλευταί» καί ὡς «κακοῦργοι» διότι «κακουργοῦσι κατά τῆς Ἐκκλησίας», δηλαδή κατονωμάζουν τό Νεοημερολο­γι­τικόν Σχίσμα καί τήν οὐσία Σχισματικήν Ἐκκλησίαν τῆς Ἑλλάδος.

 στ) Εἶναι βέβαιον, ὅτι ἄν τάς ἐνεργείας τῶν ἐκπροσώπων τοῦ Νεοημερολογι­τισμοῦ, νά ἐπιστρέψουν εἰς τό Νέον ὁ Δημητριάδος καί ὁ πρ. Φλωρίνης δέν τάς ἐματαίωνον ἄλλοι καινοτόμοι Ἱεράρχαι, οἱ ὁποῖοι ἐφοβοῦντο τό κῦρος καί τάς διεκδικήσεις τῶν δύο Μητροπολιτῶν, ὁ Δημητριάδος πάραυτα θά ἐπέστρεφε καί θά παρέσυρε ὁπωσδήποτε καί τόν πρ. Φλωρίνης, γεγονός τό ὁποῖον θά ἀπέβαι­νεν εὐτυχές διά τούς Γ.Ο.Χ.

 Τί προκύπτει ἐκ τῶν ἀνωτέρω πρακτικῶν τῆς Νεοημερολογιτικῆς Ἱεραρχίας:

 α) Ὁ Δημητριάδος καί ὁ πρ. Φλωρίνης διαλέγονται μετά τῶν Καινοτόμων καί παραπέμπουν τελικῶς τό παλαιοημερολογιτικόν νά ἀντιμετωπισθῆ ὑπό τῆς θεω­ρουμένης ὡς ἐπικειμένης νά συγκληθῆ Πανορθοδόξου Συνόδου. Οὕτω ἑδραιώνεται ὑπ' αὐτῶν ἡ περί «δυνάμει» θεωρία ἐνῶ ἡ Ὁμολογία Ἐκκλησιολογία τοῦ 1935, πνί­γεται καί ἀποσιωπᾶται.

 β) Ὁ ὅρος-πρότασις τοῦ πρ. Φλωρίνης Χρυσοστόμου (Δεκέμβριος τοῦ 1936), πρός τούς ἐκπροσώπους τοῦ Χρ. Παπαδοπούλου (Κασσάνδρειας καί Μαρωνείας) νά ἐκλεί­ψη τό Νεοημερολογιακόν σχίσμα διά τῆς ἐπιστροφῆς τῶν καινοτόμων εἰς τό πα­λαιόν, ἀπερρίφθη.

 γ) Πρέπει νά ἐκλείψη ἡ Κοινότης ἡ ὁποία ὁμολογεῖ καί διακηρύσσει τήν Ἐκκλη­σιολογίαν-Ὁμολογίαν τῆς Γνησίας Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας καί συντονίζει διοικητικῶς καί ὀργανωτικῶς τάς ὑπέρ 800 ἐνορίας ἐν Ἑλλάδι.

 δ) Κατά τούς Καινοτόμους, οἱ Δημητριάδος Γερμανός καί πρ. Φλωρίνης Χρυσό­στομος εἶναι διαλακτικοί καί μάλιστα ἐργάζονται ὑπέρ τοῦ Νεοημερολογιτισμοῦ, διότι πολεμοῦν τούς Κυκλάδων Γερμανόν καί Βρεσθένης Ματθαῖον, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀδιάλλακτο καί «ὑβρίζουν» τήν Ἐκκλησίαν τους μέ τήν Ἐκκλησιολογίαν Ὁμολογίαν.

 ε) Ὁ Κυκλάδων Γερμανός καί ὁ Βρεσθένης Ματθαῖος καί οἱ ἀκολουθοῦντες αὐτούς ἁγιορῖται νά διωχθοῦν ὡς «ἐκμεταλλευταί» καί ὡς «κακοῦργοι» διότι «κα­κουργοῦσι κατά τῆς Ἐκκλησίας», δηλαδή κατονομάζουν τό Νεοημερολογιτικόν Σχίσμα καί τήν οὐσία Σχισματικήν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος.

 στ) Εἶναι βέβαιον, ὅτι ἄν τάς ἐνεργείας τῶν ἐκπροσώπων τοῦ Νεοημερολογιτι­σμοῦ, νά ἐπιστρέψουν εἰς τό Νέον ὁ Δημητριάδος καί ὁ πρ. Φλωρίνης δέν τάς ἐμα­ταίωνον ἄλλοι καινοτόμοι Ἱεράρχαι, οἱ ὁποῖοι ἐφοβοῦντο τό κῦρος καί τάς διεκδι­κήσεις τῶν δύο Μητροπολιτῶν, ὁ Δημητριάδος πάραυτα θά ἐπέστρεφε καί θά παρέ­συρε ὁπωσδήποτε καί τόν πρ. Φλωρίνης.

 Ὑπό τό φῶς αὐτῶν τῶν γεγονότων ἑρμηνεύεται καί τό ἀπό 16.1.1938 ἔγγρα­φον τῶν Δημητριάδος καί πρ. Φλωρίνης πρός τόν ὑπουργόν Παιδείας, τό ὁποῖον οὗτος διεβίβασεν πρός τήν Νεοημερολογιτικήν Σύνοδον.

          «ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

 ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

            ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

 

 Ἀριθμ. Πρωτ. 1613                           Ἐν Ἀθήναις τῆ 16 Ἰανουαρίου 1938

 

Πρός

τήν Ἱεράν Σύνοδον τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος

 Ἔχομεν τήν τιμήν νά διαβιβάσωμεν ὑμῖν ἀντίγραφον σημειώματος τῶν καθηρη­μένων τέως ἀρχιερέων Παλαιοημερολογιτῶν ὅπως εὐαρεστούμενοι λάβητε γνῶσιν.

 Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ Γ. ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

 «Ἡ ὑπό πάντων ποθουμένην εἰρήνευσις τῆς Ἐκκλησίας δύναται νά ἐπιτευχθῆ καί νά καθορισθῆ ὑπό μιᾶς μικτῆς ἐπιτροπῆς ἐκ δύο συνοδικῶν Ἀρχιερέων, ἐξουσιοδοτου­μένων πρός τοῦτο ὑπό τῆς Δ. Ἱ. Συνόδου, τῶν Ἀρχιερέων Δημητριάδος καί πρ. Φλωρί­νης καί δύο ἀντιπροσώπων τῆς Σῆς Κυβερνήσεως ὑπό τούς ἑξῆς ὅρους:

 1) Νά ἀκυρωθῶσιν ὅλαι αἱ καταδικαστικαί ἀποφάσεις καί νά θεωρηθῶσιν ὡς μή γενόμενα, δι' ὦν καθηρέθησαν ἐξ αἰτίας τοῦ ἡμερολογίου οἱ κληρικοί παντός βαθμοῦ καί νά ἀποκατασταθῶσιν οὗτοι ἀμέσως μέν, εἰς τούς οἰκείους βαθμούς, μετά δέ τήν ὁρι­στικήν διευθέτησιν τοῦ ζητήματος καί εἰς τάς οἰκείας θέσεις.

 2) Νά ἀναγνωρισθῶσιν αἱ χειροτονίαι τῶν ἐπισκόπων αἱ γενόμεναι ὑφ' ἡμῶν ἔγκυ­ροι, ὡς εἶναι, τοιαῦται κατά τούς κανόνας. Καί ἐκ τῶν ἐπισκόπων ὁ μέν Χριστόφορος Χατζῆς καί Πολύκαρπος Λιώσης νά τεθῶσιν εἰς τήν διάθεσιν τῆς Ἐκκλησίας, ὁ δέ Γερ­μανός Βαρυκόπουλος καί Ματθαῖος ἁγιορείτης καταστῶσιν ὑπόδικοι ἐνώπιον τῆς Δ. Ἱ. Συνόδου, δι' ἄς ἀντικανονικάς καί παρανόμους πράξεις καί δημοσιεύσεις καθ' ἡμῶν καί τῆς ἐπισήμου Ἐκκλησίας ἐξ ἀκρισίας ἔπραξαν, αἱ δέ ἕως δέκα χειροτονίαι τῶν ἱερέων αἱ γενόμεναι κατ' ἔγκρισιν καί ἀπόφασιν ἡμῶν διά τάς ἀνάγκας τάς θρησκευτικάς τῶν Παλαιοημερολογιτῶν, νά ἀναγνωρισθῶσιν ὡς ἔγκυροι.

 3) Ἡ ἐφαρμογή τοῦ νέου ἡμερολογίου ὑπό τῆς ἱεραρχίας νά θεωρηθῆ οὐχί ὡς ὁρι­στική καί τελεσίδικος, ἀλλά ὡς προσωρινή καί ἐπίδικος, ὑποκειμένη ὑπό τήν ἔγκρισιν ἤ ἀκύρωσιν τῆς μελλούσης προσυνόδου τοῦ Ἁγίου Ὄρους, συμφώνως ἄλωλστε καί πρός τήν ἐγκύκλιον τοῦ 1931 τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου πρός πάσας τάς αὐτοκεφά­λους Ἐκκλησίας.

 4) Νά ὦσιν ἐλεύθεροι καί ἀδίωκτοι πάντες οἱ κληρικοί παντός βαθμοῦ καί λαϊκαί οἱ ἀκολουθοῦντες τό Παλαιόν ἡμερολόγιον εἰς τά τῆς λατρείας ἐν ταῖς ἰδίαις Ἐκκλησίαις μέχρι τῆς ὁριστικῆς καί ἐγκύρου διευθετήσεως του ζητήματος ὑπό τῆς Προσυνόδου.

 5) ὡς τελευταῖον χρονικόν ὅριον τῆς συγκλήσεως τῆς Προσυνόδου νά ὁρισθῆ ἡ προσεχής Μεγάλη Τεσσαρακοστή καί ἡ ἡμέρα, εἰ δυνατόν, ἡ πρώτη Κυριακή τῆς Ὀρθοδοξίας, οὕτως ὥστε τό ἐρχόμενον Ἅγιον Πάσχα νά μᾶς εὕρη ἡνωμένους καί νά συνεχίσωμεν εἴτα οἱ πάντες ἑορτάζοντες μέ ἕν καί τό αὐτό ἡμερολόγιον πάσας τάς χριστιανικάς ἑορτάς.

 6) Νά ἀποτελέση καί εἷς ἐξ ἡμῶν διά διορισμοῦ τῆς Δ. ἱ. Συνόδου μέλους τῆς ἀντι­προσωπείας τῆς μελλούσης νά ἀντιπροσωπεύση τήν Ἐκκλησίαν εἰς τήν Προσύνοδον, ἵνα ἀναπτυχθῶσι καί αἱ ἡμέτεραι ἀπόψεις περί ἡμερολογίου ἐν αὐτῆ.

 7) Νά καταστῆ ὑποχρεωτική δι' ἡμᾶς καί τήν ἱεραρχίαν ὅλην ἡ περί ἡμερολογίου ἀ­πόφασις τῆς Προσυνόδου, οἱαδήποτε καί ἄν ἡ αὕτη καί νά τεθῆ ἀμέσως εἰς ἐφαρμογήν ὑπό τῆς Ἐκκλησίας, συμφώνως πρός τήν συνοδικήν ἐγκύκλιον τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατρι­αρχείου ὑπαγορεύουσαν τάδε: «Βεβαίως ἐπί τινων ζητημάτων ἁπλουστέωρν καί εὐχρη­στέρων διά τήν οὐσίαν αὐτῶν, σπουδαίαν δέ διά τάς ἀνάγκας σήμερον τῶν Ἐκκλησιῶν οἷα τά ζητήματα τοῦ ἡμερολογίου, τοῦ Πασχαλίου..., δύναται ἡ προσύνοδος νά γνωμα­τεύση καί περί ἀμέσου καί ὑποχρεωτικῆς ὑπό τῶν Ἐκκλησιῶν ἐφαρμογῆς τῶν σχετικῶν πορισμάτων αὐτῆς καί πρό τῆς ὑπό τῆς Οἰκουμενικῆς Συνόδου κυρώσεως αὐτῶν. ἀλλά τοῦτο δύναται συμβῆναι ὑπό τόν ἀπαραίτητον ὅρον ὁμοφώνων πάντων τῶν ἀντιπροσώ­πων σχετικῆς ἀποφάσεως. Ταύτης δέ τυχόν μή ὑπαρχούσης οὐ μόνον ὑποχρέωσίς τις διά τάς Ἐκκλησίας ἐκ τῆς προσυνόδου οὐ δύναται προελθεῖν, ἀλλά καί ὑπό οὐδεμιᾶς Ἐκκλησίας βεβαίως ἐπιχειρηθήσεται ἐν τοιαύτη περιπτώσει μονομερής ἐφαρμογή (Ὀρ­θοδοξία, ἔτος ΣΤ΄, μήν Δεκέμβριος, τεῦχος 72)».

 8) Νά καταργηθῆ ἡ ἀνεξάρτητος θρησκευτική Κοινότης τῶν Γνησίων Ὀρθοδό­ξων ὡς περιττή καί αἱ Ἐκκλησίαι τῆς Ἁγίας Μαρίνης Πειραιῶς, ἡ Κοίμησις καί αἱ Τρεῖς Παρθένοι Ἀθηνῶν ἄς κατέχει αὕτη νά τεθῶσιν ὑπό τήν δικαιοδοσίαν ἡμῶν, τῶν νομίμων καί κανονικῶν ἀντιπροσώπων τῶν Παλαιοημερολογιτῶν.

9) Νά ληφθῶσιν ὅλα τά ἐνδεδειγμένα ἐκκλησιαστικά μέτρα κατά πάντων τῶν κλη­ρικῶν παντός βαθμοῦ καί τῶν λαϊκῶν ἐκείνων, οἴτινες ἀναλαβόντες τόν ἱερόν ἀγῶνα τοῦ παλαιοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ἡμερολογίου ὡς ἐπιχείρησιν καί στάδιον ἐκμεταλλεύσεως ἐξετράπησαν τῶν κανονικῶν ὁρίων καί προέβησαν εἰς λόγους καί πράξεις μειούσας τό Ὀρθόδοξον κῦρος τῆς Ἐκκλησίας καί συντελούσας εἰς τήν μονιμοποίησιν καί διαιώνισιν τῆς διαιρέσεως αὐτῆς καί τῶν Ὀρθοδόξων Χριστιανῶν.

10) ἐν περιπτώσει καθ' ἥν δι' ἕναν ἤ δι' ἄλλον λόγον δέν συνέλθη μέχρι τοῦ προσε­χοῦς Πάσχα ἡ προσύνοδος τοῦ Ἁγίου Ὄρους, ἡ Δ.Ἱἱ. Σύνοδος νά ἔχη τήν ὑποχρέωσιν διά συνοδικῆς ἀποφάσεως νά καθορίση διά τήν Ἐκκλησίαν τήν χρῆσιν καί ἐφαρμογήν τοῦ Παλαιοῦ ἡμερολογίου δι' ὅλας τάς ἑορτάς τῆς Ἐκκλησίας, συμφώνως πρός τό πνεῦμα τῆς προμησθείσης Πατριαρχικῆς ἐγκυκλίου κωλυούσης τήν μονομερῆ ἐφαρμογήν τοῦ Νέου πρός τούς θείους καί ἱερούς Κανόνας καί δή τόν 56 ΣΤ΄ Οἰκ. Συνόδου ὁρίζονται τά ἑξῆς:

«Ἔδοξε τοίνυν καί τοῦτο, ὥστε τήν κατά πᾶσαν τήν ΟἰκουμένηνἉγίαν τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίαν μιά κατακολουθοῦσαν τάξιν τήν νηστείαν ἐπιτελεῖν».

Πρός τό Βασιλικόν Διάταγμα τοῦ 1923 διακελοῦον τά ἑπόμενα:

 «Ἄρθρον 1ον, παράγρ. 5. - Διατηρεῖται ἐν ἰσχύϊ τό Ἰουλιανόν ἡμερολόγιον ὅσον ἀφορᾶ ἐν γένει τήν Ἐκκλησίαν καί τάς θρησκευτικάς ἑορτάς».

 Καί τέλος, συμφώνως πρός τό Σύνταγμα τό ἀπαιτοῦν ὅπως ἡ Ὀρθόδοξος ἑλληνική Ἐκκλησία φυλάττει τούς θείους καί ἱερούς Κανόνας καί τάς ἐκκλησιαστικάς παραδό­σεις ὅπως ὅλαι αἱ λοιπαί Ὀρθόδοξοι Ἐκκλησίαι.

 Τούτων πάντων ἀποδεκτῶν γενομένων ὑπό τῆς Δ. Ἱ. Συνόδου ἡμεῖς ἵνα διευκολύνω­μεν τό ἔργον τῆς ὑπό πάντων ποθουμένης εἰρήνης τῆς Ἐκκλησίας θά παραμείνωμεν εἰς τό νῦν ἐκκλησιαστικόν καθεστώς μέχρι τοῦ Πάσχα καί θά ἀποφύγωμεν πᾶσαν νέαν χειροτονίαν καί ἐκκλησιαστικήν πρᾶξιν δυναμένην νά θίξη τό κῦρος τῆς ἐπισήμου Ἐκκλησίας καί νά δυσχεράνη τήν εἰρήνην τῆς Ἐκκλησίας καί τήν ἕνωσιν τῶν Χρι­στιανῶν, ἥν ἐπαγγέλλεται ἀσφαλῆ καί βεβαίαν ἡ ἀνωτέρω ἀμοιβαία συνθηκολόγη­σις.

Μετ' ἐξαίρεσιν τιμῆς καί ἐγκαρδίων εὐχῶν

Ἐπί τούτοις διατελοῦμεν

Δημητριάδος ΓΕΡΜΑΝΟΣ

Ὁ πρ. Φλωρίνης ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ

(Κ.Γ.Ο. τόμος 26ος 1981 σελ. 258-260)

Πραίνοντες τήν παράθεσιν στοιχείων δι' ὦν ἀπηχεῖται ἡ ἐκκλησιαστική κατά­στασις κατά τήν περίοδον 1935-1937 καί κυρίως ἀπορρέουσι τά αἴτια τοῦ σχίσματος τοῦ 1937, ὑπογραμμίζομεν ὅτι ἡ αἰτία τοῦ ἐν λόγω σχίσματος διαφωτίζεται καί ἐκ μεταγενεστέρων κειμένων τά ὁποῖα δέν παραθέτομεν ἀλλ' ἁπλῶς μνημονεύομεν τά σημαντικώτερα, ἅτινα εἶναι:

 Τοῦ πρ. Φλωρίνης Χρυσοστόμου.

 α) Ἡ ἀπό 1.6.1944 ἐγκύκλιος (Κ.Γ.Ο. Τόμος 28ος 1983 σελ. 134-140, 169-172 καί 177).

β) Ἡ ἀπό Ἰανουαρίου 1945 «Διασάφησις Ποιμαντορικῆς Ἐγκυκλίου πρ. Φλω­ρίνης Χρυσοστόμου» (Κ.Γ.Ο. Τόμος 29ος, 1984 σελ. 419-423, 447-450 καί τόμος 20ός 1984 σελ. 22-27 καί 81-87).

 γ) Ἡ ὑπό 1950 Ἐγκύκλιος τοῦ πρ. Φλωρίνης καί τῆς ὑπ' αὐτόν Σύνοδος.

Τοῦ Κυκλάδων Γερμανοῦ καί Βρεσθένης Ματθαίου:

α) Ἡ ἀπό 14.5.1940 ἐπιστολή τοῦ Κυκλάδων Γερμανοῦ πρός τόν ἁγιορείτην Μοναχόν π. Πολύκαρπον.

 β) Τό ἀπό 27.1.1940 ἔγγραφον τῶν Κυκλάδων Γερμανοῦ καί Βρεσθένης Ματ­θαίου. (Κ.Γ.Ο. Τόμος 28ος 1983 σελ. 139-140).

γ) Ἡ ἀπό 1.6.1940 Ἐγκύκλιος τῶν Κυκλάδων Γερμανοῦ καί Βρεσθένης Ματ­θαίου. (Κ.Γ.Ο. Τόμος 27ος 1982 σελ. 188-189 καί Τόμος 28ος 1983 σελ. 139-140).

 δ) Ἡ 12.10.1943 Ἐγκύλιος τοῦ Βρεσθένης Ματθαίου. (Κ.Γ.Ο. Τόμος 28ος 1983 σελ. 200-207, 234-242).

στ) Ἡ ἀπό 18.5.1945 «Ἐπιστολή τοῦ Ἀκακίου Παπᾶ». (Κ.Γ.Ο. Τόμος 28ος 1983 σελ. 265-272).


ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΑ
@ ΓΟΕΕ 2008